YouthGreen 5.0 Projesi’nin Yeşil Farkındalık Kampanyası kapsamında 31 Mart 2026 tarihinde Ankara’daki Cezeri Yeşil Teknoloji Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi’ni ((https://cezeri.meb.k12.tr/) ziyaret eden Milli Eğitim Vakfı (MEV) proje ekibi, Okul Müdürü Sayın İlker TÜRKMEN’in yeşil teknoloji becerileri ve sürdürülebilirlik kariyerleri konusundaki görüşlerini aldı ve aynı zamanda okul faaliyetlerini yakından gözlemleme fırsatı buldu.

Yapılan görüşmede Sayın İlker TÜRKMEN okulun yenilenebilir enerji teknolojilerine (güneş enerjisi sistemleri ve rüzgâr enerjisi sistemleri) odaklanan müfredatıyla benzersiz bir proje okulu olduğuna değinerek okulun kimliğini, yeşil teknolojiye katkılarını ve çok boyutlu bir dönüşüm sürecinin bir parçası olarak gördükleri öğrencilerine küresel sürdürülebilirliğe katkı sağlayan, rekabet gücü yüksek bir Türkiye için verdikleri kariyer rehberliğini değerlendirdi.

Okulda hangi yenilenebilir enerji teknolojileri öğretiliyor?

Cezeri Yeşil Teknoloji Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi, Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) ve Küresel Çevre Fonu (GEF) tarafından sağlanan mali destekle Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığının Yenilenebilir Enerji Genel Müdürlüğü tarafından yürütülen “Türkiye’de Binalarda Enerji Verimliliğini Teşvik Etme Projesi” kapsamında 2017 yılında kuruldu. Her yıl 90 öğrenciyi kabul eden okulun toplam program süresi 5 yıl olup bunun 1 yılı İngilizce hazırlık sınıfı ve ardından gelen 4 yılı ise akademik ve mesleki eğitimden oluşmaktadır.

Okulda bugün itibarıyla 44 öğretmen ve 331 öğrenci bulunmaktadır; 15 derslik, 10 atölye, 9 mesleki uygulama laboratuvarı ile fizik, kimya ve biyoloji laboratuvarlarının yanı sıra çeşitli sosyal, kültürel ve spor tesisleri mevcuttur.

Okul, ısıtma sistemleri (radyatörler, jeotermal ısı pompaları ve güneş enerjili duvar sistemi) ve aydınlatma sistemleri (güneş bacaları) dâhil olmak üzere çevre dostu enerji kaynaklarını (yaklaşık %80 oranında) kullanmaktadır. Ayrıca, uzak bölgelerden gelen öğrenciler için yatılı bir pansiyonu da bünyesinde barındırmaktadır.

Yenilenebilir enerji teknolojileri müfredatı; rüzgâr ve güneş enerjisinden elektrik üreten küçük ve büyük ölçekli enerji santrallerinin kurulumu, işletimi, bakımı, onarımı ve arıza giderimi için gerekli yetkinliklerin öğretilmesini içermektedir. Eğitim müfredatı (1) Güneş Enerjisi Sistemleri, (2) Rüzgâr Enerjisi Sistemleri olmak üzere iki alanda sunulmaktadır:

Elektrik-elektronik teknolojisi müfredatı ise mesleki gelişim, elektrik-elektronik ölçme, elektrik-elektronik esasları ve elektrik-elektronik teknik resmi gibi alanları kapsamaktadır.

Ortak müfredat konuları arasında mesleki gelişim, yenilenebilir enerji sistemleri, mesleki elektrik-elektronik ve yenilenebilir enerji teknik çizimi yer almaktadır.

Müfredatın neredeyse %30'u yeşil teknolojilere ayrılmıştır.

(Daha fazla bilgi için: https://meslek.meb.gov.tr/upload/cop9/yenilenebilir_9.pdf)

Eğitim ve Kariyer Fırsatları: Öğrenciler bu okula girmek için lise giriş sınavına girmektedir. Eğitimlerini tamamlayıp iş gücü için gerekli nitelikleri edindikten sonra meslek lise mezunları rüzgâr ve güneş enerjisi santralleri alanlarında faaliyet gösteren şirketlerde kariyer yapabilmektedir. Mesleki lisesini bitirdikten sonra üniversitede okumak isteyen öğrenciler ise “Üniversite Giriş Sınavı”nda başarılı olması halinde lisans programlarında veya meslek yüksekokullarının ilgili bölümlerinde eğitimlerine devam edebilmektedirler.

Erasmus akreditasyonuna sahip olan ve birçok yarışmada ödül kazanan okul, 2021 yılında TEKNOFEST'te “En İyi Elektrikli Araç Görsel Tasarım Ödülü”nü almıştır. 2023 yılında ekip, TEKNOFEST'te yarışmaların en önemli kategorisi olan Verimlilik Kategorisi'ndeki, “Verimlilik Yarışması: Elektrikli Araç Yarışları”nda şampiyon olmuştur.

Millî Eğitim Bakanlığı tarafından kademeli olarak hayata geçirilen Yenilikçi Sınıf (esnek, modüler mobilyalar ve 3D yazıcılar, sanal gerçeklik (VR), robotik setler gibi ileri teknolojik araçlarla donatılmış, öğrenci merkezli modern öğrenme ortamları; Avrupa Okul Ağı Future Classroom Lab-FCL) uygulamasına dâhil olan okul, kendi atölyelerinde robotik kitler de üretmektedir.

 “Yenilenebilir Enerji ve Elektrik ve Elektronik Teknolojileri Sektörel Mükemmellik Merkezi” Nedir?

Cezeri Yenilenebilir Enerji ve Elektrik-Elektronik Teknolojileri Sektörel Mükemmellik Merkezi, Avrupa Birliği tarafından finanse edilen “Mesleki ve Teknik Eğitimin Kalitesinin Artırılması Operasyonu (METEK III)” Projesi kapsamında Millî Eğitim Bakanlığının gözetiminde Türkiye’nin 5 farklı ilinde açılan 15 Sektörel Mükemmellik Merkezi arasında yer almaktadır.

Merkezin temel amacı, Türkiye’deki alan öğretmenlerinin sektördeki yeniliklere ayak uydurmalarını ve sektörün ihtiyaçlarını karşılayacak donanımlı bir iş gücü yetiştirmek için bilgi ve becerilerini güncellemelerini sağlayacak fırsatlar yaratmaktır.

Merkez, öğrenciler tarafından geliştirilen yenilikçi teknolojiler, artırılmış gerçeklik ve saha uygulamaları sayesinde Avrupa Komisyonu tarafından “En Yenilikçi Liseler” kategorisinde ikincilik ödülüne layık görülmüştür.

Merkez, aşağıdaki görevleri yerine getirmektedir:
* İş gücü piyasasının taleplerini karşılamak üzere mesleki ve teknik eğitim sunmak.
* Standartların geliştirilmesi ve revize edilmesi süreçlerine, ayrıca eğitim ve öğretim programlarının geliştirilmesi ve müfredat tasarımına katılmak.
* Öğretim, öğrenme ve değerlendirme belgeleri, destek materyalleri ve diğer ilgili öğretim kaynaklarını geliştirmek.
* Yetkinlik ihtiyaç analizi yapmak (işverenlerin ihtiyaç duyduğu becerileri belirlemek için ilgili sektördeki ortak şirketlerle iş birliği içinde iş gücü piyasasını analiz etmek).

Şu anda, yeşil teknolojiler eğitim ve öğretiminde karşılaşılan mevcut zorluklardan bahseder misiniz?

Zaman geçtikçe temiz enerji çözümlerine olan ihtiyaç artmaya devam edecektir. Bu nedenle, bu alandaki talebi karşılayabilmek için iş gücünün hem niceliği hem de niteliği artırılmalıdır. Aynı nedenle, yenilenebilir enerji konusunda uzman öğretmenlere olan talebimiz de doğru orantılı olarak artmaktadır. Bu alandaki öğretmenlerimizin yenilikçi teknolojilere hızla uyum sağlamaları ve bu bilgi ve becerileri öğrencilere aktarmaları gerekmektedir.

Sayın Türkmen, okulda mevcut mükemmeliyet merkezi çalışmalarıyla öğretmenlerin kapasitelerini artırmalarına destek verdiklerine; hem endüstri ile mesleki eğitim sektörleri arasında hem de üniversiteler ile mesleki eğitim kurumları arasında iş birlikleri yaparak ilerlediklerine değindi. Geleceğe yönelik olarak bu alanlarda daha çok sayıda öğretmen yetiştirmek için tasarlanmış özel kurumlara da ihtiyaç olabileceği görüşünü paylaştı.